Begrippenlijst: hypotheek voor ZZP'ers

Alle begrippen op een rij

Hieronder vind je de kernbegrippen die je tegenkomt bij een hypotheekaanvraag als zelfstandige. Bij de belangrijkste termen kun je doorklikken naar een uitgebreide uitleg.

AFM (Autoriteit Financiële Markten)

De toezichthouder op de financiële markten. De AFM stelt elk kwartaal de toetsrente vast en houdt het register bij van hypotheekadviseurs die advies mogen geven.

Annuïteitenhypotheek

Hypotheekvorm met een gelijkblijvende maandlast: je betaalt aanvankelijk veel rente en weinig aflossing, gaandeweg verschuift dat. Geeft recht op hypotheekrenteaftrek.

BKR (Bureau Krediet Registratie)

Registreert je lopende leningen, kredieten en betalingsachterstanden. Lopende kredieten verlagen je financieringslast en dus je maximale hypotheek; een negatieve registratie kan een aanvraag blokkeren.

Financieringslast

Het deel van je toetsinkomen dat volgens de NIBUD-normen naar je hypotheeklasten mag. Het financieringslastpercentage stijgt met het inkomen. Meer over financieringslast.

Inkomensverklaring ondernemer (IVO)

Een onafhankelijke vaststelling van je toetsinkomen door een door NHG erkende rekenexpert. Verplicht voor een hypotheek met NHG. Meer over inkomensverklaring ondernemer.

Jaarrekening

Een door een boekhouder samengesteld financieel overzicht met balans, winst- en verliesrekening en toelichting. Banken willen geen losse uitdraai, maar een opgestelde jaarrekening. Meer over jaarrekening.

NHG (Nationale Hypotheek Garantie)

Een garantieregeling die rentekorting geeft en bij overmacht een restschuld kan kwijtschelden. In 2026 mogelijk tot een hypotheek van € 470.000 (€ 498.200 met energiemaatregelen). Meer over nhg.

NIBUD

Het Nationaal Instituut voor Budgetvoorlichting. Het NIBUD stelt jaarlijks de financieringslastnormen vast waarmee banken bepalen hoeveel je mag lenen.

Prognose

Een onderbouwde verwachting van je winst voor het lopende jaar, bij voorkeur opgesteld door je boekhouder. Bij korte historie weegt een geloofwaardige prognose zwaar mee.

Risico-opslag

Een renteopslag die een bank kan rekenen zonder NHG. De opslag daalt doorgaans naarmate je hypotheek lager is ten opzichte van de woningwaarde.

Toetsinkomen

Het door de bank vastgestelde inkomen waarop je maximale hypotheek wordt berekend. Voor ZZP'ers gebaseerd op de winst: circa 75% bij 1 jaar, 90% bij 2 jaar en 100% bij 3 jaar. Meer over toetsinkomen.

Toetsrente

De fictieve rente waarmee de bank je maximale hypotheek toetst. Voor een rentevaste periode korter dan 10 jaar is dit 5% (vastgesteld door de AFM).

Winst uit onderneming

De fiscale winst van je eenmanszaak of VOF zoals die in de jaarrekening en IB-aangifte staat. Dit is de basis voor je toetsinkomen als ZZP'er. Meer over winst uit onderneming.